ระวัง! โรคติดต่อจากสัตว์เลี้ยงสู่คน

ระวัง! โรคติดต่อจากสัตว์เลี้ยงสู่คน
เด็กผู้หญิง กับ น้องหมา

ระวัง! โรคติดต่อจากสัตว์เลี้ยงสู่คน

ปัจจุบัน โรคติดจากสัตว์เลี้ยง สู่คน (zoonosis) เป็นภัยคุกคามที่ใกล้ตัวเรามาก มีการสำรวจพบว่า ทั่วโลกมีผู้ป่วยจากโรคติดต่อที่ได้รับเชื้อมาจากสัตว์เลี้ยงมากที่สุด คือ 79% ซึ่งมากกว่าโรคติดต่อที่มาจากสัตว์ป่า หรือสัตว์เศรษฐกิจ เช่น แพะ แกะ วัว โค เป็นต้น โดยมีสาเหตุมาจากความสัมพันธ์ระหว่างคนกับสัตว์เลี้ยงมีความใกล้ชิดมาก ทำให้คนไม่ได้ระมัดระวังในการป้องกันโรคติดต่อ ที่มีสัตว์เลี้ยงเป็นพาหะ รวมถึงการนำสัตว์ป่ามาเลี้ยง เช่น อีกัวนา แมลงสาบ ลิง ค้างคาว เป็นต้น โดยเฉพาะค้างคาวเป็นสัตว์ที่มีเชื้อโรคจำนวนมาก

ขณะนี้พบว่ามีเชื้อโรคที่สามารถติดจากสัตว์สู่คน และคนสู่สัตว์ได้มากถึง 136 ชนิดโดยโรคที่เคยมีการระบาด เช่น พิษสุนัขบ้า ไข้หวัดนก ซาร์ส เชื้ออีโบลา โรคฉี่หนู โรคแอนแทร็กซ์ โรคติดเชื้อลิสสาไวรัสจากค้างคาว เป็นต้น

โดย เด็กเล็กเป็นกลุ่มที่มีความเสี่ยงสูง เนื่องจากเล่นคลุกคลีกับสัตว์เลี้ยงเป็นประจำ ตัวอย่างเช่น โรคติดจากสัตว์เลี้ยงสู่คนที่มาจากพยาธิไส้เดือน ซึ่งจัดอยู่ในกลุ่มพยาธิตัวกลม เป็นปรสิตที่ระบาดทั่วไปในระบบทางเดินอาหารของสุนัขและแมว เด็กอายุระหว่าง 2-7 ปี เป็นวัยที่มีแนวโน้มจะสัมผัสกับดิน หรือทรายที่มีมูลของสุนัขและแมวปนเปื้อน ซึ่งในนั้นอาจมีไข่ของพยาธิไส้เดือนอยู่ด้วย

ถ้า เด็กเล่นนอกบ้านหรือเล่นกับสัตว์เลี้ยง แล้วไม่ได้ล้างมือให้สะอาด ไข่พยาธิมีโอกาสติดต่อเข้าสู่ร่างกายได้ทางปาก ซึ่งอาจเจริญเป็นตัวอ่อนพยาธิที่เป็นอันตรายต่อร่างกาย

แม้อาการของการติดพยาธิไส้เดือนจากสัตว์สู่คน อาจแสดงออกมาในลักษณะของอาการระคายเคืองหรือเป็นไข้ แต่อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพอย่างอื่นด้วย เช่น ตับโตและต่อมน้ำเหลืองโต ในรายที่มีอาการรุนแรงอาจทำให้ตาพร่ามัว หรือถึงขั้นตาบอด

สำหรับประเทศไทย การดูแลรักษาสุขอนามัยของสัตว์อย่างจริงจัง จะช่วยลดอัตราเสี่ยงที่ผู้เลี้ยงจะมีปัญหาสุขภาพอันมีสาเหตุจากปรสิตในสัตว์ เลี้ยง หนึ่งในวิธีที่ง่ายที่สุดสำหรับ ผู้เลี้ยงคือ การเลือกใช้ผลิตภัณฑ์กำจัดปรสิตที่ออกฤทธิ์ต่อปรสิตหลายสายพันธุ์อย่างได้ผล และผ่านการพิสูจน์แล้ว่ามีประสิทธิภาพสูงผลิตภัณฑ์ดังกล่าวต้องสามารถจัดการกับปรสิตได้ ทั้งที่อาศัยอยู่บนผิวหนังและภายในร่างกาย เช่น พยาธิต่าง ๆ วิธีนี้จะช่วยป้องกันและกำจัดปรสิตที่พบทั่วไปในสุนัขและแมว เช่น หมัด ไร และพยาธิต่าง ๆ ทำให้ผู้เลี้ยงวางใจได้ว่าสัตว์เลี้ยง และสมาชิกในครอบครัวมีเกราะป้องกันภัยที่ดีขึ้น

การแพร่กระจายของโรคติดจากสัตว์เลี้ยงสู่คน เกิดขึ้นได้หลายทาง ได้แก่ การสัมผัสโดยตรงกับสัตว์เลี้ยงหรือกับวัตถุสิ่งของที่ปนเปื้อนมูลของสัตว์ เหล่านั้น ในกรณีของการติดพยาธิไส้เดือนจะเกิดขึ้น ก็ต่อเมื่อกลืนไข่พยาธิเข้าไป ถ้าผู้เลี้ยงสุนัขสัมผัสขนที่มีไข่พยาธิติดอยู่แล้วไม่ได้ล้างมือให้สะอาด ไข่พยาธิมีโอกาสสูงที่จะเข้าสู่ร่างกายและทำให้ติดโรค ดังนั้น การรักษาสุขอนามัยเบื้องต้น อย่างเช่น การล้างมือหลังเล่นกับสัตว์เลี้ยงจะช่วยลดความเสี่ยงในการติดโรคได้

สำหรับสัตว์เลี้ยง ปรสิตอาจส่งผลต่อสุขภาพในระยะยาว และความรุนแรงขึ้นอยู่กับสุขภาพและความเป็นอยู่ของสัตว์แต่ละตัว แต่สำหรับมนุษย์แล้วถือว่าเป็นอันตรายที่ไม่ควรมองข้าง ผลิตภัณฑ์กำจัดปรสิตที่ออกฤทธิ์ต่อปรสิตได้หลายสายพันธุ์ จะช่วยปกป้องสัตว์เลี้ยงจากปรสิต รวมทั้งป้องกันผู้เลี้ยงจากโรคติดจากสัตว์เลี้ยงสู่คน การรักษาแบบเบ็ดเสร็จสำหรับสุนัขและแมวนั้นช่วยให้การป้องกันและกำจัดปรสิต ภายในและภายนอกร่างกายง่ายและสะดวก ซึ่งรวมถึงการป้องกันการติดหมัด และการกำจัดพยาธิตัวกลม ปากขอและแส้ม้า

จำเป็นอย่างยิ่งที่ผู้เลี้ยงจะต้องเข้าใจว่าปรสิตเป็นภัยคุกคามต่อสุขภาพของ สมาชิกในครอบครัว และควรมีวิธีป้องกันที่เบ็ดเสร็จและรัดกุมตั้งแต่แรกเกิด และต่อเนื่องไปตลอดชีวิตของสัตว์เลี้ยงแต่ละตัว ในโลกปัจจุบันที่หมุนเปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว การลดความเสี่ยงของการเกิดโรคเริ่มจากการรักษาสุขอนามัยโดยสร้างเกราะ ป้องกันปรสิตอย่างสม่ำเสมอทุกเดือน

“หนึ่งในความท้าทายที่วงการสัตวแพทย์ประสบอยู่ คือ การพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่สามารถกำจัดปรสิตได้พร้อมกันหลายสายพันธุ์ ซึ่งรวมถึงสายพันธุ์ที่กำจัดยากด้วย และที่สำคัญคือต้องไม่เป็นอันตรายต่อสัตว์เลี้ยงที่ได้รับการรักษา”

“ใน ประเทศไทยจำนวนสัตว์เลี้ยงเพิ่มมากขึ้นเรื่อย ๆ ซึ่งสร้างความกังวลให้กับสัตวแพทย์ว่าจะมีการระบาดของปรสิตมากตามไปด้วย ซึ่งยังรวมถึงโรคติดจากสัตว์เลี้ยงสู่คน เพราะเจ้าของจำนวนไม่น้อยไม่รู้ว่าปรสิตที่ดูเหมือนไม่เป็นอันตรายอย่างเช่น หมัดและพยาธิ สามารถก่อให้เกิดความเสี่ยงด้านสุขภาพให้กับสัตว์เลี้ยงและสมาชิกในครอบครัว ของพวกเขา” รศ.สพ.ญ.พญ.เยาวลักษณ์ สุขธนะ หัวหน้าภาควิชาพยาธิโปรโตชัว คณะเวชศาสตร์เขตร้อน มหาวิทยาลัยมหิดล กล่าว

ไม่ว่าคุณจะรักเจ้าเหมียว เจ้าตูบ หรือสัตว์เลี้ยงประเภทอื่นมากสักปานใด พึงระลึกไว้อยู่เสมอว่า เพื่อนต่างพันธุ์เหล่านั้นสามารถนำเชื้อโรคมาสู่คนได้ บางทีนอกจากตัวคุณเองจะได้รับเชื้อโรคมาแล้ว ยังอาจเผื่อแผ่ไปถึงครอบครัวคนใกล้เคียงด้วยซ้ำ

ถ้ารู้ไว้อย่างนี้เสียแล้ว เราก็ต้องหาวิธีป้องกันตัวเองให้ปลอดภัยไว้ก่อนตามสมควร ดังนี้ค่ะ

ควรพาสัตว์เลี้ยงไปตรวจร่างกายกับสัตวแพทย์

จัดตารางเวลาในการฉีดวัคซีนป้องกัน และโปรแกรมการถ่ายพยาธิ

หมั่นดูแลสัตว์เลี้ยงให้สะอาด จัดแต่งขนและตัดเล็บให้เรียบร้อย

เมื่อจะทำความสะอาดกรง หรือถังเลี้ยงปลา ควรสวมถุงมือแบบใช้ครั้งเดียวทิ้ง

อย่าใช้มูลสัตว์เลี้ยงไปทำเป็นปุ๋ย

ล้างมือด้วยสบู่กับน้ำร้อนสัก 20 วินาทีทันทีหลังจากเล่น หรือทำความสะอาดให้สัตว์เลี้ยงแล้ว

อย่าปล่อยให้สัตว์เลี้ยงกินเนื้อดิบ หรือดื่มน้ำจากโถส้วม หรือปล่อยให้คุ้ยเขี่ยกองขยะ

สิ่งสำคัญอีกข้อหนึ่งคือ ไม่ควรปล่อยให้สัตว์เลี้ยงมาเพ่นพ่านในส่วนที่เตรียมอาหาร

สำหรับ สุนัขแล้วทุกคนในครอบครัวถือเป็นส่วนหนึ่งของเขา แต่เมื่อมีเด็กเล็ก ๆ เข้ามาอยู่ด้วย เขาจะรู้สึกว่าเด็กไม่ใช่เจ้านายของเขา ซึ่งอาจนำไปสู่ปัญหาได้ เพราะเขารู้สึกว่าเด็กไม่ใช่เจ้านาย เขาจึงมักปฏิเสธคำสั่งของเด็ก ๆ และอาจกัดเด็ก ๆ ได้ เป็นความจำเป็นที่พ่อ-แม่ควรเข้าใจสุนัขและมีการตักเตือน เพื่อป้องกันปัญหาที่กล่าวมาแล้ว หรือคุณอาจปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก็ได้ เช่น สัตวแพทย์ เป็นต้น

ขอขอบคุณข้อมูลจาก : Healthplus

Advertisements